Lokale Heffingen

Korte omschrijving

Gemeenten hebben een gesloten belastingstelsel. Dat betekent dat de landelijke overheid heeft bepaald welke belastingen gemeenten mogen heffen. Dit noemen we de lokale heffingen. In deze paragraaf leest u er meer over.

De gemeente haalt 17,26% van haar inkomsten uit lokale heffingen. Om die reden is het een belangrijk onderdeel van het gemeentelijk beleid. Lokale heffingen raken de burger direct en daarom is het van belang om een goede afweging te maken. Met andere woorden: welke belasting heffen we en hoe hoog wordt het bedrag?

In deze paragraaf komen de verschillende belastingen aan de orde en leest u over het kwijtscheldingsbeleid.

Context, trends en ontwikkelingen

In de gemeente Hardenberg worden de volgende belastingen geheven.

Voor kwijtschelding riool (€ 215.000) en afval (€ 253.000) is in totaal € 468.000 begroot. Het geraamde aantal te verlenen kwijtscheldingsverzoeken is 1.080.

Huidige beleid lokale lasten

De lokale heffingen zijn onderverdeeld in belastingen en retributies. Belastingen worden eenzijdig door de overheid opgelegd ook al wordt door een particulier geen gebruik gemaakt van de desbetreffende overheidsdienst. Bij een retributie is dat anders. Een retributie is een vergoeding voor een door de overheid verrichte dienst aan een particulier.
De opbrengsten komen ten gunste van de algemene dekkingsmiddelen. De hoogte van de tarieven voor deze belastingen wordt bepaald door de gemeenteraad. Daarbij is een relatie te onderkennen met de financiële middelen die nodig zijn om invulling te geven aan het voor de burgers beoogde voorzieningenniveau. Dit alles binnen een sluitende begroting.
De retributies die in onze gemeente worden geheven zijn de afvalstoffenheffing, de rioolheffing, de grafonderhoudsrechten en de leges. Het gemeentelijk beleid is dat de tarieven van de retributies in principe kostendekkend moeten zijn. Met andere woorden: de opbrengsten van de retributies dekken de gemaakte kosten. Hier geldt: de gebruiker betaalt.

Volledigheidshalve wordt hierbij opgemerkt dat op de hier vermelde tarieven voor het vastrecht 2016 reeds € 10 per aansluiting in mindering is gebracht. De reserve afval is voldoende, om korting op het tarief door te voeren.

Ontwikkelingen

Het lokale belastinggebied speelt momenteel een kleine rol in de Nederlandse economie. De VNG pleit al langere tijd voor een lokaal belastinggebied dat qua omvang beter past bij de steeds grotere hoeveelheid taken en verantwoordelijkheden van gemeenten. In januari 2015 heeft Minister Plasterk aangegeven dat hij vindt dat gemeenten meer belastingen moeten kunnen heffen. Dat schrijft hij in een plan over de verbetering van de lokale democratie. Gemeenten vragen al jaren om verruiming van lokale belastingen en de decentralisaties hebben deze roep verstrekt, aldus Plasterk. Er zal onderzoek plaatsvinden of en hoe een verruiming van het gemeentelijk belastinggebied vorm en draagvlak zou kunnen krijgen.  Het uitgangspunt daarbij is een in ieder geval niet toenemende belastingdruk voor de burger.   

Woonlasten en belastingdruk

Onder de woonlasten verstaan we het gemiddelde bedrag dat een huishouden in de gemeente betaalt aan OZB, riool- en reinigingsheffing. Over het belastingjaar 2015 is dat in de gemeente Hardenberg een bedrag van € 763. Hiermee staat onze gemeente op plaats 260 van de gemeenten met de laagste woonlasten in Nederland (totaal 393 gemeenten). Het landelijke gemiddelde is een bedrag van € 716. In de Provincie Overijssel is het gemiddeld € 731.

Onroerend zaak belasting

In het collegeprogramma 2014-2018 is verwoord dat de verdeling van de totale opbrengst
van de onroerende zaakbelastingen naar die van eigenaren van woningen en die van andere gebouwen (niet-woningen) wordt heroverwogen. De tarieven stijgen of dalen dan overeenkomstig.
Met ingang van 2016 wordt in 2 jaar tijd de verhouding tussen de opbrengst OZB eigenaren van gebouwen en die van andere gebouwen aangepast van 261% naar 255%. Op deze manier heeft het college de coalitieafspraak vertaald en geconcretiseerd.
De tariefaanpassingen worden meegenomen bij de belastingvoorstellen.

Huidige kwijtscheldingsbeleid

Voor burgers, die niet in staat zijn bepaalde gemeentelijke belastingen te betalen, is kwijtschelding mogelijk. Dit is mogelijk voor de afvalstoffenheffing en de rioolheffing. Of kwijtschelding wordt verleend hangt af van de betalingscapaciteit van belastingplichtigen. Bij de bepaling daarvan houden we rekening met 100% van de kosten van levensonderhoud zoals opgenomen in de landelijke richtlijnen voor het kwijtscheldingsbeleid. Dit om ruimhartige kwijtschelding te kunnen verlenen. Het tot nu toe gevoerde kwijtscheldingsbeleid wordt in 2016 voortgezet. Dit betekent dat de kwetsbare groepen in Hardenberg een beroep kunnen blijven doen op de mogelijkheden tot kwijtschelding van de gemeentelijke belastingen.

Kaderstellend beleid

Kaderstellend beleid is vastgelegd in de door de gemeenteraad vastgestelde gemeentelijke belastingverordeningen en de daarbij behorende vastgestelde beleidsregels.

Wat willen we bereiken/waarborgen?

Met de opbrengst van de gemeentelijke belastingen willen we invulling geven aan het voor de burgers beoogde voorzieningenniveau. Dit alles binnen een sluitende begroting. Met de opbrengst van de retributies worden de lasten van de verleende diensten gedekt.

Kostendekking

Bepaalde gemeentelijke activiteiten mogen 100% kostendekkend zijn.

Wat gaan we er voor doen?

In de paragraaf Weerstandsvermogen is weergegeven dat het uitgangspunt voor heffingen en retributies is dat ze kostendekkend moeten zijn. De interne controle is grotendeels gericht op het onderzoeken van de belastingplicht. Wie is belastingplichtig. Hiermee wordt nagestreefd dat de belastingcapaciteit zo volledig mogelijk wordt benut met als gevolg dat de  belastingtarieven minder stijgen om op een kostendekkend niveau te komen.